Düztabanlık nedir?
Düztabanlık, ayak tabanında doğal olarak gelişmesi gereken kavisin olmaması veya az gelişmiş olması, ayağın yere 3 noktadan temasının bozulmasını ifade eden ortopedik sorundur.[1] Literatürde pes planus olarak adlandırılan bu hastalık ayakta durma ve yürüme sonunda ağrı, çabuk yorulma, denge problemleri yaratmaktadır[2].
Düztabanlık ayaktaki deformitenin boyutuna göre farklı derecelerde ortaya çıkabilir. Bu dereceler kişinin asker veya polis olmasına engel olabileceği gibi düşük düzeydeki dereceler engel olmaz. Şimdi askeri personel ve emniyet personelleri bakımından bu konuyu ele alalım.
TSK Düz Taban Dereceleri
Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığına alınacak personele ilişkin sağlık koşulları Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı Ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliği hükümlerine göre ele alınır.[3] Askeri öğrencilerin, astsubay, subay, sözleşmeli er ve uzman çavuşlar ile yükümlü erler bu Yönetmeliğe tabi olarak değerlendirilir ve mesleğe alınır.
TSK SYY’de düztabanlığa ilişkin referans maddesi EK-C Hastalıklar Listesinin 66/A-1 maddesidir. Madde metni şu şekildedir;
MADDE 66
- A) 1. Ayakların yürüyüşü güçleştirmeyecek derecede şekil bozuklukları ve kalkaneal yükseklik açısı 10 ila 19 derece (10 ve 19 dahil) düztabanlıklar.
AÇIKLAMA-1: (Ek:RG-15/4/2020-31100-C.K-2413/42 md.) Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı adına eğitim görülen diğer fakültelere ve Milli Savunma Üniversitesi Bando Astsubay Meslek Yüksekokuluna alınacak öğrenci adaylarında, ayakların yürüyüşü güçleştirmeyecek derecede şekil bozuklukları ve kalkaneal yükseklik açısı 10 ila 19 derece (10 derece hariç, 19 derece dâhil) düztabanlıklar, öğrenci adaylığına engel değildir.[65]
AÇIKLAMA-2: (Ek:RG-10/10/2024-32688-C.K-9015/36 md.) 10 ilâ 19 derece (10 derece hariç, 19 derece dâhil) düztabanlıklar, sözleşmeli erbaş ve er adayları için sağlam kabul edilir.
- Yürüyüşe engel olmayan kalkaneus epinleri.
- Bir ayağın diğer ayağa oranla 3 cm (3 cm dahil) küçük ya da büyük olması.
- B) 1. (Değişik: 22/9/2017 – 2017/10844 K.) Yürüyüşü bozan ve ayağın basarken çekilen ön arka grafilerinde talus ve kalkaneus arasında ayrılma, yan grafilerde talusnaviküler ve birinci metatarstan geçen düz çizginin talonaviküler veya navikulokuneiform eklemde açılanması, tarsal kemiklerde dejenerasyon olması ve kalkaneal yükseklik açısının 10 dereceden (Bu Listenin 67 nci maddesinde yer alan şekil-1’de gösterilmiştir.) daha az olması ile karakterize flask, spastik düz tabanlık (Bu fıkrada yer alan tüm özelliklerin bir arada bulunması gereklidir.).
Yukarıdaki maddeyi şu şekilde anlamalıyız.
· 10 derecenin altındaki düztabanlık
Düztabanlık derecesi 10 derecenin altında olan ve bu nedenle yürüyüşü bozulan kişiler ileri düzeyde düz taban olarak kabul edilir. Bu kişiler askere alınmaz, askeri öğrenci, sözleşmeli er, uzman erbaş, muvazzaf – sözleşmeli astsubay ve subay olamaz. Zira söz konusu derece kişiyi B dilimine sokmakta olup askerlik şartlarını ortadan kaldırmaktadır.
· 10-19 derece arasındaki düztabanlık
10-19 dahil bu aralıktaki dereceler askeri öğrenciliğe (Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı adına eğitim görülen diğer fakültelere ve Milli Savunma Üniversitesi Bando Astsubay Meslek Yüksekokuluna alınacak öğrenci adayları hariç) engeldir.
10-19 (dahil) bu aralıktaki düztaban dereceler sözleşmeli erliğe engel değildir.
10-19 (dahil) bu aralıktaki ayak düztaban dereceleri uzman erbaş olmaya engeldir.
10-19 (dahil) bu aralıktaki ayak düztaban dereceleri yardımcı sınıf subay ve astsubay alımlarında engel teşkil etmez. ((2) Numaralı Subay Ve Astsubay Adayları Değerlendirme Sütunu)
10-19 (dahil) bu aralıktaki ayak düztaban dereceleri muharip sınıf subay ve astsubay alımlarında engel teşkil eder.
· 19 derece üzeri(19 hariç) düztabanlık
19 derece üzeri düz tabanlıklar 30 dereceye kadar normal sınırlarda olup askeri öğrenci ve diğer personel bakımından engel teşkil etmez. 30 derece üzeri çukur tabanlık olarak kabul edilir.
POMEM Düztabanlık Derecesi
Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin 5’inci maddesine göre “Okullara alınacak öğrenci adayları için giriş raporu aldırılır ve öğrenci adayları A dilimi sağlık şartlarına uygun olmak zorundadırlar.” Bu Yönetmeliğin ekindeki listede pes planus yani düztabanlık olarak adlandırılan hastalık flexible pes planus olmak kaydıyla A diliminde sayılmıştır. Flexible düztabanlık ayakta ileri derece olmayan, yürümeyi zorlaştırmayan kalkaneal yükseklik açısını 10-20 gibi aralıkta olan hafif düzeyli sorundur.
[1] Carr, James B., Scott Yang, and Leigh Ann Lather. “Pediatric pes planus: a state-of-the-art review.” Pediatrics 137.3 (2016): e20151230. https://scholar.google.com/scholar_url?url=https://publications.aap.org/pediatrics/article-abstract/137/3/e20151230/81376&hl=tr&sa=T&oi=gsb&ct=res&cd=0&d=13274938371218190703&ei=VxMLaaaJL93YieoPw97yoQo&scisig=ABGrvjI7hoKcTTbxffka9xyGq0-v
[2] Büyükturan, Öznur, Buket Büyükturan, and C. Karartı. “Sağlıklı genç yetişkinlerde pes planus ile ağrı, hipermobilite ve denge arasındaki ilişkinin incelenmesi.” FÜ Sağ Bil Tıp Derg 31.1 (2017): 33-7.
[3] https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=20169431&MevzuatTur=21&MevzuatTertip=5
